تاریخ و تمدن

تعلیم و تربیت در دوره ساسانیان چگونه بود؟

تعلیم و تربیت در دوره ساسانی چگونه بود؟. عصر ساسانی یکی از درخشان‌ترین دوره‌های فرهنگ و دانش ایران پیش از اسلام می‌باشد و بسیاری از پژوهندگان و دانشمندان برآنند که ریشه و شالوده تمدن و نهضت‌های علمی و دانشهای اسلامی ، همین فرهنگ و دانش ایرانی بوده است، زیرا نوشته‌ها و کتابهای علمی پهلوی و همچنین کتابهای یونانی و هندی که به زبان پهلوی برگردانده شده بود ، به عربی ترجمه و پایه و مایه فرهنگ اسلامی گردید. در پایان این مقاله سعی خواهد شد که برای تأیید این موضوع به آراء و عقاید دانشمندان و پژوهندگان دوره اسلامی و خاورشناسان قرون اخیر تا اندازه‌ای که م

ادامه مطلب ...
گذری در اندیشه های فردوسی و مهر چرخ پیر

" شناخت جهان و دریافتن اینکه عمر انسان در این جهان ، کوتاه است و پایداری ندارد و عاقبت هر کس فنا و نابودی است ، موجب می شود افراد خردمند و دانا ، رفتار و کردار مناسب در پیش گیرند و بدنبال آن چیزی باشند که موجب نشاط و شادی خود و دیگران در این دنیای ناپایدار شود . انسان های متفکر و بینا به وضعیت گذشتکان و آنچه بر سر آنها و داشته های آنان آمده ، عبرت می گیرند و از بسیاری از رفتارهایی که موجب رنجش و ناراحتی همنوعان خود می گردد پرهیز مینمایند . انسانهای حیله گر ، بد طینت ، حسود ، دروغ زن ، جاه پرست ، دامساز و فنته انگیز ، فراموش می نمایند که دنیا ب

ادامه مطلب ...
برای سالروز درگذشت شاعر بنام معاصر فریدون مشیری

فریدون مشیری در سال 1305 در تهران به دنیا آمد و در سال 1379 (سوم آبان) درگذشت. پدر و مادر او هر دو از ادبیات و شعر سررشته داشتند و پدربزرگ مادری او میرزا جوادخان مؤتمن‌الممالک از شاعران روزگار ناصری بود. مشیری دوره آموزشهای دبستانی و دبیرستانی را در مشهد و تهران به پایان رساند و سپس وارد دانشگاه شد و در رشته زبان ادبیات فارسی دانشگاه تهران به تحصیل پرداخت، اما آن را ناتمام رها کرد و به سبب دلبستگی بسیاری که به حرفه روزنامه‌نگاری داشت از همان جوانی وارد فعالیت مطبوعاتی در زمینه خبرنگاری و نویسندگی شد و بیش از سی سال در این حوزه کار کرد. به گفته

ادامه مطلب ...
مرلین مونرو پیش از شهرت+تصاویر کمتر دیده شده

مرلین مونرو ستاره مشهور بازیگری در دهه 50 را یکی از پرعکس‌ترین چهره‌های جهان می‌دانند که از 19 سالگی توجه عکاسان را به خود جلب کرد و تصویرش بر روی مجله ارتش امریکا نقش بست. به گزارش مجله تاریخ فرادید، "نورما جین" با اسم مستعار مرلین مونرو بازیگر مشهور امریکایی است که علاوه بر بازیگری شهرتش را مدیون عکس‌هایش است. او که کودکی‌اش را در یتیم خانه گذرانده بود در سن 16 سالگی با جوانی به نام "گریس مک‌گی" ازدواج کرد اما جنگ جهانی دوم باعث شد همسرش به جبهه فرستاده شود و او نیز در کارخانه اسلحه سازی مشغول به کار شود. کار در کارخانه اسلحه سازی نقطه عطف

ادامه مطلب ...
چگونه یک داستان کوتاه پلیسی بنویسیم؟

در سال ( ۱۹۷۰) جو گورز Joe Gores برای نخستین بار دو جایزه « ادگار آلن‎پو» را در امریکا تصاحب کرد، یکی برای رمان پلیسی‎اش به نام A Time of predators به عنوان بهترین رمان پلیسی و دیگری برای قصه‎ی کوتاهش به نام « Goodbye , Pops » این رمان در حال حاضر به زبان‎های آلمانی، فرانسه، سوئدی، ژاپنی و فنلاندی ترجمه شده است. گورز هم‎چنین در ترجمه آن به مجاری با انتشارات دولتی مجارستان همکاری کرده است که تقریباَ برای یک رمان پلیسی عجیب‎ترین حادثه است. از سال ۱۹۵۷ که او نوشتن را شروع کرده است تاکنون بیش از نود مقاله و قصه در مطبوعات به چاپ رسانده است. بسیا

ادامه مطلب ...
انواع رمان؛هر آنچه درباره رمان و انواع آن می خواهید بدانید از رمان اجتماعی تا رمان نو و...

رمان مهم ترین و معروف ترین شکل تبلوریافته ادبی روزگار ماست. معمولا گفته می شود رمان با «دن کیشوت» اثر سروانتس (نویسنده اسپانیایی ۱۵۴۷ ۱۶۱۶) در خلال سال های ۱۶۰۵ تا ۱۶۱۵ تولد یافته است و با رمان «شاهزاده خانم کلو» نوشته مادام دولافایت (۱۶۳۴ ۱۶۹۳) و رمان های آلن رنه لوساژ (۱۶۶۸ ۱۷۴۷) فرانسوی به خصوص با اثر مشهورش «ژیل بلاس» پی ریزی شد و با رمان های نویسندگانی چون دانیل دفو (۱۶۶۰ ۱۷۳۱) و ساموئل ریچاردسن (۱۶۸۹ ۱۷۶۱) و هنری فیلدینگر (۱۷۰۷ ۱۷۵۴) نویسندگان انگلیسی و والتر اسکات (۱۷۷۱ ۱۸۳۲) نویسنده اسکاتلندی را به تحول گذاشت. پیش از «دن کیشوت» اثری در

ادامه مطلب ...
بیوگرافی ژوزه ساراماگو، کارگری که جایزه نوبل ادبیات گرفت

ژوزه ساراماگو (به پرتغالی: José de Sousa Saramago) نویسندهٔ پرتغالی (زادهٔ ۱۶ نوامبر ۱۹۲۲ و درگذشته ۱۸ ژوئن ۲۰۱۰) برندهٔ جایزهٔ نوبل ادبیات در سال ۱۹۹۸ میلادی است. ژوزه ساراماگو گرچه از سال ۱۹۶۹ به حزب کمونیست پرتغال پیوست و همچنان به آرمان‌های آن وفادار بود اما هیچگاه ادبیات را به خدمت ایدئولوژی در نیاورد. ژوزه ساراماگو، کارگری که جایزه نوبل گرفت. زادروز : ۱۶ نوامبر ۱۹۲۲. مرگ : ۱۸ ژوئن ۲۰۱۰ میلادی. ملیت : پرتغالی. پیشه : نویسنده. سال‌های نویسندگی : ۲۰۱۰-۱۹۴۷. زندگینامه ژوزه ساراماگو. ساراماگو در دهکده‌ای کوچک در شمال لیسبون در خانواده‌ای کشاو

ادامه مطلب ...
10 عکس از محمد علی فروغی نخست وزیر اسبق و نویسنده "سیر حکمت در اروپا"

محمدعلی فروغی دردشتی معروف به محمدعلی فروغی و ملقب به ذکاءالملک ثانی، نویسنده، روشنفکر، مترجم، ادیب و سخن‌شناس، فلسفه‌نگار، روزنامه‌نگار، سیاست‌مدار، دیپلمات، نماینده مجلس، وزیر و نخست‌وزیر ایرانی در ۱۲۵۴ هجری خورشیدی در تهران چشم به جهان گشود. پدر و نیاکانش بازرگان بودند و ارباب خوانده می‌شدند. نیای بزرگش ، میرزا ابوتراب ، نماینده اصفهان در شورای کبیر مغان بود. پدرش، محمد حسین فروغی به عنوان مدیر دارالترجمه و مترجم زبان عربی و فرانسه به وزارت انطباعات و دارالترجمه محمدحسن خان اعتمادالسلطنه وارد شد و بعدها رییس دارالترجمه، رییس وزارت انطباعات

ادامه مطلب ...
«بنده طلعت آن باش که آنی دارد» /شاعری در خانه همه

«بنده طلعت آن باش که آنی دارد» و همین آنِ شعری اوست که همه را درگیر خود کرده است. بیستم مهرماه با نام یکی از شاخص‌ترین و درخشان‌ترین شاعران ایران گره خورده است. حافظ، شاعری است که فرم و محتوا را در هم تنیده و به اوج رسانده و با وجود تمام مشکلات زمانه‌اش، شاعرانگی را ارتقا داده، به گونه‌ای که بسیاری معتقدند بهترین‌های ممکن را با کلام فارسی خلق کرده است. به گزارش خبرنگار ادبیات ایسنا، بیستم مهرماه روز بزرگداشت خواجه شمس‌الدین محمد شیرازی، ملقب به لسان‌الغیب است که به علت از بر بودن قرآن کریم، به «حافظ» تخلص یافت. حافظ، غزل‌سرای نامی ایران در قرن

ادامه مطلب ...
آخرین ۲۴ ساعت ترسناک زندگی هیتلر!+عکس

اخیرا کتابی منتشر شده که داستان آخرین ۲۴ ساعت زندگی هیتلر را لحظه به لحظه ثبت کرده است. دقایقی که جنون و ترس «پیشوا» را احاطه می‌کرد. در این گزارش، تمامی اتفاقات روز آخر زندگی او به ترتیب زمان رخدادها ثبت شده است. یک دقیقه بامداد، یکشنبه، 29 آوریل 1945 (یکشنبه 9 اردیبهشت 1324). 9 متر زیر زمین، اِوا براون هیتلر (Eva Braun) آماده مراسم عروسی خود می‌شود. او اکنون در اتاق‌خواب خود در پناهگاه زیرزمینی پیشوا است. پیشخدمت او موهایش را آماده می‌کند. طره موهای او با دقت به بالای موهای وصل می‌شود، درست همان‌طوری که خودش می‌خواسته است. به دلیل اینکه ن

ادامه مطلب ...
کشف گونه جدید انسانی در غار

این پژوهشگر آفریقای جنوبی در این باره افزود: اینکه چنین گونه انسانی مرگ را قبول کرده است و جسد نزدیکان خود یا همنوعان خود را در یک جای امن نگه می داشته است، نشان می دهد او خود را متمایز از دیگر موجودات می دانسته است. کشف گونه جدید انسانی در غاریک گونه جدید انسانی در غاری در آفریقای جنوبی کشف شد. به گزارش خبرگزاری صداوسیما به نقل از شبکه خبری یورونیوز، گروهی از پژوهشگران آفریقای جنوبی ، از کشف گونه تازه ای از انسان خبر دادند که در یکی از غارهای این کشور پیدا شده است. این گونه جدید انسانی«هومو نالدی» نام گرفته است (نالدی در زبان سوتو به معنای ست

ادامه مطلب ...
اهرام مصر و معماری پر رمز و راز آنها

با مطالعات گسترده ای که بعدها روی بناهای شگفت انگیز اهرام مصر صورت گرفت، یونانیان این اهرام مصر را در فهرست عجایب هفتگانۀ جهان قرار داده اند. اهرام مصر مقابر عظیم و غول آسای پادشاهان (فراعنه) است که از تخته سنگ های عظیم ساخته شده است. آشنایی با یکی از عجایب هفتگانه جهان بیشتر فراعنۀ سلسله های سوم و چهارم مصر در کنار لشکرکشی های پرکشتار و رعب انگیزشان، به عمران و آبادانی مصر نیز پرداخته اند. هنر معماری پررمز و راز مصریان مربوط و متعلق به همین دوره است. در زمرۀ کارهای مهم ساختمانی فراعنۀ این دو سلسله، ساخت اهرام مصر است. با مطالعات گسترده ای ک

ادامه مطلب ...
گزارشی از زندگی و زمانه حکیم خیام نیشابوری

خیام را می‌توان یکی از عجیب‌ترین چهره‌های تاریخ ادبیات ایران دانست. او که طبیب، ستاره‌شناس و عالمی تراز اول بود در دوران زندگی‌اش کمتر به عنوان شاعر برجسته شناخته شده بود، اما قرن‌ها بعد در ادبیات کلاسیک فارسی خیام به یکی از ستون‌های ادبی در کنار شخصیت‌های بزرگی چون حافظ، سعدی، فردوسی، مولوی و نظامی تبدیل شد. البته که بعد از ترجمه آثار او به انگلیسی توسط مترجم معروفش -فیتز جرالد- چهره‌ای جهانی شد. در ایران صادق هدایت، محمدعلی فروغی، احمد شاملو و . از کسانی بودند که به تصحیح رباعیات این شاعر بلند آوازه پرداختند. اما از آنجایی که خیام شخصیتی

ادامه مطلب ...
عزت‌الله فولادوند و عمری خدمت به ادب و فلسفه/گزارشی از نكوداشت عزت‌الله فولادوند، فيلسوف ايراني

از چند جهت نام فیلسوف ایرانی برازنده دکتر فولادوند است؛ یکی آنکه او توانست طی ٨٠ سال عمر خود (که سال‌ها زنده و پر توان باد) آثار متعددی در زمینه‌های مختلف فلسفی در اختیار جامعه ایرانی قرار دهد. از سوی دیگر تالیفات ارزشمندی از خود به یادگار گذاشت که این آثار در زمانی در اختیار جامعه ایرانی قرار گرفت که جامعه ما با این افراد یا ناآشنا بود یا کمتر نام آنها را شنیده بود. نمی‌توان از کنار اسامی‌ای مانند کارل پوپر، هانا آرنت، ایمانوئل کانت، هانس گادامر، اریش فروم، کارل یاسپرس، مارتا نوسباوم گذشت اما نگاهی به نام عزت‌الله فولادوند نکرد. فولادوند از

ادامه مطلب ...
برای سالروز تولد او که ˝گلستان˝ است / چه کسی بود صدا زد لیلی!

فردا تولد لیلی گلستان، مترجم و نگارخانه‌دار معاصر است. به این مناسبت به سراغ زندگی و آثار این شخصیت رفته‌ایم. اما پیش از خواندن این بخش، نامه‌ای می‌خوانیم که یکی از مخاطبان آثار گلستان نوشته است. برسد به دست لیلی گلستان. تو را به یاد می‌آوریم. اولین بار، شبی که به یک سفرِ دور و دراز رفتیم. خودتان می‌دانید؛ شبی از شب‌های زمستان بود وُ ما، یک مسافر. اولش خیلی حیرت کردیم. بعد آرام شدیم، اما تا پایان آن سفر "حیرت" دست بردار نبود که نبود. هی می‌آمد و می‌رفت. وقتی می‌رفت یک نفس راحت می‎کشیدیم و توانمان را جمع می‌کردیم برای "حیرت" بعدی. به خود

ادامه مطلب ...
به یاد سیمیِن بهبهانی غزل بانوی ایران / شلوار تا خورده دارد، مردی كه یك پا ندارد

سیمین خلیلی به سال 1306 هجری شمسی در محله همت‌آباد تهران به دنیا آمد. پدرش عباس خلیلی، نویسنده و مترجم و روزنامه‌نگار معروف دوره رضاشاه و اوایل دوره محمدرضا شاه و مادرش فخر عظمی ارغوان بانویی اهل فرهنگ و قلم بود. عباس خلیلی دو هفته پس از ازدواج، به دلیل مخالفت با رضاشاه به مدت دو سال به کرمانشاه تبعید می‌شود. پس از بازگشت خلیلی، همسر جوانش که زندگی سیاسی و پرشور او را تاب نمی‌آورد به خانه پدری بازمی‌گردد و پس از دو سال کشمکش از او جدا می‌شود. سیمین با مادرش در خانه قدیمی و کوچک پدربزرگ اقامت می‌کنند، پس از مرگ پدربزرگ، مادر سیمین با عادل خلعت

ادامه مطلب ...
بهار آمد و رفت ماه سپند (قصیده از ملک الشعراي بهار)

محمدتقی بهار، ملقب به ملک‌الشعرا، شاعر، ادیب، نویسنده، روزنامه‌نگار و سیاست‌مدار معاصر ایرانی بود. او شاعر قرن حاضر است که در زمان مبارزات مشروطیت زندگی می کرده و بخشی از اشعار وی درباره مبارزه با استبداد است بهرحال در سال 1317 قصیده بلندی در وصف نوروز و زیبایی های طبیعت سروده که بخشی از آن در اینجا نقل آورده می شود :. بهار آمد و رفت ماه سپند. نگارا در افکن بر آذر سپند. به یک باره سر سبز شد باغ و راغ. ز مرز حلب تا در تاشکند. بنفشه ز گیسو بیفشاند مشک. شکوفه به زهدان بپرورد قند. به یک هفته آمد سپاه بهار. ز کوه پلنگان به کوه سهند. جهان گر جوان شد

ادامه مطلب ...
یادداشتی بر کتاب «پنج اقلیم حضور» اثر داریوش شایگان

همسر نیکوس کازانتزاکیس، نویسنده بزرگ یونانی: من در هیچ‌کجای دنیا ندیده‌ام مزار شاعر بزرگی زیارتگاه مردم باشد. شاید شما تنها ملتی باشید که با شاعرانتان چنین ارتباط معنوی عمیقی دارید و چنان ارجی برایشان قایلید. رونمایی از کتاب پنج اقلیم حضور. که شاعر چو رنجد بگوید هجا. بماند هجا تا قیامت بجا. فردوسی. دکتر حامد فولادوند: داریوش شایگان از اندیشه‌ورزان و فرزانگان کشور است و اثرش، «پنج اقلیم حضور» بحث مهم خصلت شاعرانگی مردم ایران‌زمین را دوباره باز کرده است. نگاه ایشان بیشتر فرهنگ‌شناختی و فلسفی است و نقش شاخص شعر و ادب را در تدوین فرهنگ ایرانی- اس

ادامه مطلب ...
نگاهي به داستان بيژن و منيژه در شاهنامه فردوسی

دوران پادشاهی کیکاووس ، شاه خودکامه ی ایران زمین به پایان رسیده است و اکنون کیخسرو ، فرزند سیاوش بر تخت سلطنت تکیه زده. کیخسرو پادشاهی دادگستر، رعیت نواز و مهربان است. یکی از روزهای اردیبهشت به فرمان کیخسرو مجلسی ترتیب داده شد تا مردم رو در رو شکایت ها و صحبت هایشان را با پادشاه در میان بگذارند. گیو و پسرش بیژن ، گودرز، گرگین و پهلوانان دیگر نیز حضور داشتند. یکی از شکایت ها مربوط به پیرمردی از آرمان��ان بود . آرمانیان در اطراف مرز شمالی ایران و توران زندگی می کردند. پیرمرد از وضع نابه سامان آن جا و حمله های رعدآسا و ویرانگر گرازان وحشی و حیوان

ادامه مطلب ...
یاد و خاطره‎ای از صادق چوبک خالق «سنگ صبور»، به روایت دکتر انور خامه‎ای

این یادداشت در زمانی نوشته شده که صادق چوبک در قید حیات بود، نویسنده این مطلب، دکتر انور خامه‎ای، سالهای سال در فضای فرهنگ و اندیشه (و البته سیاست!)حضور داشته و لااقل به عنوان یک ناظر با بسیاری چهره‎های بزرگ ادبیات و فرهنگ این دیار از نزدیک مراوده داشته و از این منظر حرفهای جالب و ناگفته زیادی برای گفتن داشته که برای نمونه دکتر انوخامه‎ای در کتاب «چهار چهره» بخشی از دیدگاه‎ها و خاطرات خود را درباره صادق هدایت، ذبیح بهروز و… نوشته که اثری در خور اعتنا و خواندنی‎ست. از همین روی نیز خواندن نوشته زیر برای علاقمندان چوبک خالی از لطف نخواهد بود. ***

ادامه مطلب ...

بهترین مشاغل و خدمات شهر خود را ، در سایت نشونه پیدا کنید.

مشاهده سایت نشونه